فاطمه معتمد آریا – سیمین سینمای ایران

هنوز هم وقتي مي خواهيم ليستي از بازيگران زن سينماي ايران را نام ببريم، قطعا نام “فاطمه معتمدآريا” هم در ميان ديگر نام هاي بازيگران زن سينما به چشم مي خورد. بازيگري که آنقدرنقش هاي متفاوت در کارنامه اش دارد که اگر در شرايط کنوني هم بشنويم که اين بازيگر در فيلمي حضور دارد، به ياد نقش هاي ماندگار او در فيلم هاي تاريخ سينما خواهيم افتاد.

معتمد آريا در هفتم آبان ماه ۱۳۴۰ در تهران به دنيا آمد. در سال ۱۳۵۳ وارد کانون پرورش فکري کودک و نوجوان شد و همزمان در سال ۱۳۵۵ به عنوان هنرجوي هنر در دانش سراي هنر پذيرفته شد که در نهايت در سال ۱۳۵۸ فارغ‌­التحصيل شد. در همان دوره با گروه تئاتر دانشجويان دانشکده هنرهاي زيبا نيز همکاري مي‌کرد.

درهمان روزهايي که زنده ياد احمد بهبهاني مجموعه “شهر موش ها” را مي نوشت، فعاليت هنري اين بازيگر هم در تلويزيون آغاز شد. او با عروسک‌گرداني مجموعهٔ مدرسه موش‌ها در سال ۱۳۶۰ شروع به کار کرد و کار خود را با تهيه و ضبط مجموعه “محله برو بيا” ادامه داد. فعاليت اين بازيگر در تلويزيون کوتاه بود تا اينکه با فيلم “جدال” در سال ۱۳۶۴ به سينما ورود پيدا کرد. هنوز چهره او در سينما آنچنان جا نيافتاده بود که فيلم “جهيزيه اي براي رباب” و “تحفه ها” را بازي کرد. در همان سال هاي ۱۳۶۶ و ۱۳۶۷ ، بازي معتمدآريا در دو فيلم، از نظر داوران دور نماند و براي فيلم هاي “جهيزيه اي براي رباب” و “ريحانه” لوح زرين و نامزد دريافت جايزه سيمرغ بلورين شد.

اگرچه معتمدآريا سينما را براي ادامه فعاليت بازيگري خود انتخاب کرده بود اما خيلي زود پذيرفت تا در مجموعه تلويزيوني “گل پامچال” به ايفاي نقش بپردازد. اين مجموعه يکي از پرطرفداران ترين مجموعه هاي تلويزيوني بود که در سال ۱۳۶۹ ساخته شد که در همان دوره هم مورد توجه مردم قرار گرفت.

وقتي در سال ۱۳۷۰ فيلم “مسافران” به کارگرداني بهرام بيضايي ساخته شد، حضور اين بازيگر در نقش مکمل در ميان خيل بازيگران اين فيلم به چشم آمد و برنده سيمرغ بلورين نقش مکمل فيلم را از جشنواره فيلم فجر بدست آورد. موفقيت هاي معتمدآريا هر سال بيشتر و بيشتر شد تا اينکه براي فيلم “هنرپيشه” جايزه نقش اول زن از جشنواره فيلم فجر را به خانه برد.

۳-art6

کاراکتر “سيمين” آنچنان با فيلم “هنرپيشه” در ذهن دوستداران سينما باقي ماند که ديگر او را همه در سينما به نام “سيمين” سينماي ايران مي شناختند. البته بازي نقش مقابل او يعني اکبر عبدي هم اين زوج را تبديل به زوجي عاشق در ابتداي دهه ۷۰ سينماي ايران کرده بود. دهه اي که تازه از جو فيلم هاي انقلابي بيرون آمده بوديم و براي مان نقش هاي رمانتيک بازيگران در فيلم ها تازگي داشت. حضور اين بازيگر بعد از فيلم “هنرپيشه” تبديل به حضوري درخشان در سينما شد.

حالا ديگر دهه هفتاد سينماي ايران براي اين بازيگر، دهه اي ماندگار ناميده شد. چرا که در اين دهه حدود ۵ فيلم را بازي کرد که هر کدام از اين فيلم ها موفقيت هايي را در جشنواره براي اين بازيگر سينما به ارمغان آورد. بعد از فيلم “هنرپيشه” در سال ۱۳۷۲ براي فيلم “همسر” و براي دومين بار توانست سيمرغ بلورين بهترين بازيگر زن را بدست آورد. تا سال ۱۳۷۳ که در فيلم “روسري آبي” در نقش نوبر کردان بازي کرد و عنوان نامزد بلورين جشنواره فيلم فجر را به خود اختصاص داد.
بازي او در اين فيلم آنقدر درخشان بود که ديگر منتقدان با هنرنمايي او در نقش هايي که انتخاب مي کرد آشنا بودند و مي دانستند که حضور معتمدآريا در فيلمي منجر به ماندگار شدن نقش او در تاريخ سينما خواهد بود. اين را مي توان از حضور او در فيلم ” گيلانه” با گريم متفاوتش فهميد.

“معتمدآريا” در انتخاب نقش هايش، در جايگاه هاي مختلفي از زنان جامعه پا گذاشت. از پيرزني که در “گيلانه” پسر جانبازش همه زندگي‎اش بود، تا مادر يک دختر معلول در “اينجا بدون من”. با صدايش در “مدرسه موش‌ها” کودکي‌مان را گذرانديم و آنقدر چهره مادرگونه‌اش را ديديم که حتي مادري‌کردنش براي يک عروسک در “کلاه‌قرمزي و پسرخاله” هم برايمان باورپذير شد. نقش‌آفريني‌هاي محبوب معتمدآريا با بازي‌هايش در کنار ايرج طهماسب و حميد جبلي بود. اين سه نفر با همکاري در چندين فيلم از جمله کلاه قرمزي و پسرخاله، کلاه قرمزي و سروناز، دختر شيريني فروش و يکي بود و يکي نبود و زير درخت هلو يکي از موفق‌ترين گروه‌هاي هنري در سينماي ايران را تشکيل دادند که وقتي نام هر سه آن ها در فيلمي ديده مي شد، ناخودآگاه آن فيلم تبديل به پرفروش ترين فيلم سينما هم لقب مي گرفت.

اما اتفاقات خوب هم روزي به پايان مي رسد و جريانات پس از انتخابات رياست جمهوري ۱۳۸۸ باعث شد اين هنرمند براي چند سال ممنوع الکار و ممنوع‌الخروج شود. معتمدآریا در خرداد ۱۳۸۹ در جشنواره کن بدون حجاب و با مچ‌بند سبز حضور پیدا کرد که منجر به ممنوع‌التصویر شدن وی تا زمستان ۱۳۹۲ شد.

در همان دوره اي که معتمدآريا ممنوع الکار و تصوير شده بود به ناگهان دو فيلم “قصه ها” و “پريناز” با بازي اين بازيگر پروانه نمايش دريافت کردند. وقتي فيلم “قصه ها” به کارگرداني رخشان بني اعتماد در جشنواره فيلم فجر به نمايش در آمد، معتمدآريا در کنفرانس خبري اش ، دولت روي کار آمده را دولتي با شعور و درک بالا ناميد و از حضور دوباره خود در سينما ابراز تشکر و قدرداني کرد.

اگر چه فيلم هاي “پريناز”، “صد سال به اين سال‌ها” و “نيلوفر” اکران عمومي نشده اند و اجازه نمايش ندارند اما چند فيلم از بازي اين بازيگر در جشنواره، دوباره نگاه ها را به خود جلب کرد. حضور او در فيلم هاي “يحيي سکوت نکرد”، “بهمن” و “نبات” در سال گذشته، قابل تحسين بود. اين بازيگر سينما علاوه بر بازي در فيلم ها، صحنه تئاتر را هم تجربه کرده است و کتابي به نام “نقش آبي سيمين را هم از اين بازيگر در کتابفروشي ها مي بينيم.

۳-art2

فیلم سینمایی «بهمن» به کارگردانی مرتضی فرشباف پس از حضور موفقیت آمیز خود در جشنواره‌های معتبر جهانی، این روز‌ها آماده اکران در گروه سینمایی هنر و تجربه است. این فیلم که تهیه‌کنندگی آن را جواد نوروزبیگی برعهده دارد، قرار است روزشنبه ۵دی ماه سال جاری، در سینما فرهنگ، با آغاز مراسم افتتاحیه، اکران خود را از سر میگیرد.

در خلاصه داستان این فیلم آمده: “هما که از مجرب‌ترین پرستاران بیمارستان است، پیشنهاد شب‌کاری ده‌ روزه‌ای را می‌پذیرد، او که از فشار کار دچار بی‌خوابی شده، نسبت یه نقش خود در قبال همسر و فرزندش دچار تردید می‌شود و در آستانة فروپاشی عصبی قرار می‌گیرد.”

فیلم سینمایی «بهمن» تاکنون توانسته در جشنواره‌های خارجی از جمله جشنواره فیلم پوسان کره جنوبی و جشنواره فیلم شب‌های سیاه تالین حضور موفقی داشته باشد و اخیرا نیز فاطمه معتمدآریا به عنوان بازیگر زن سال در فستیوال آسیاپاسیفیک خوش درخشید.

گردآوری:مجله اینترنتی نت سام